D-grond & dossieropbouw 2026

VSO bij disfunctioneren

Een zwak dossier is jouw sterkste troef

Werkgevers die 'niet tevreden' zijn, bieden vaak een vaststellingsovereenkomst aan — juist omdat hun dossier te dun is voor de rechter. Lees wat de wet eist en hoe je dat verzilvert.

Waarom werkgevers bij disfunctioneren een VSO aanbieden

Ontslag wegens disfunctioneren — juridisch: ongeschiktheid voor de bedongen arbeid, de d-grond van artikel 7:669 lid 3 BW — is voor werkgevers een van de moeilijkste ontslagroutes. De kantonrechter ontbindt alleen als er een compleet dossier ligt: concrete kritiek die tijdig met jou is besproken, een serieus verbetertraject, voldoende begeleiding en een herplaatsingsonderzoek.

In de praktijk ontbreekt dat dossier vaak. Functioneringsgesprekken zijn niet gevoerd of juist positief, het "verbetertraject" duurde drie weken, of de kritiek kwam als donderslag bij heldere hemel. Daarom kiezen werkgevers massaal voor een vaststellingsovereenkomst: die geeft zekerheid zonder rechter.

Voor jou betekent dit: hoe zwakker het dossier, hoe sterker jouw onderhandelingspositie. De werkgever koopt met de VSO het risico af dat de rechter zijn verzoek afwijst — en dat risico heeft een prijs. Bekijk ook onze voorbeeld-VSO's, waaronder een variant voor verschil van inzicht.

De checklist van de rechter (en dus van jou)

Eis 1

Tijdig en concreet aangesproken

Ben je duidelijk en op tijd verteld wát er niet goed gaat, met concrete voorbeelden? Vage of plotselinge kritiek telt niet. Positieve beoordelingen uit het verleden werken in jouw voordeel.

Eis 2

Reëel verbetertraject

Je moet een eerlijke kans hebben gekregen om te verbeteren: haalbare doelen, een redelijke duur (meestal enkele maanden), begeleiding, scholing en tussentijdse evaluaties.

Eis 3

Geen verband met ziekte of scholing

Disfunctioneren dat komt door ziekte, een beperking of gebrek aan door de werkgever te bieden scholing, mag geen ontslaggrond zijn.

Eis 4

Herplaatsing onderzocht

De werkgever moet serieus onderzoeken of je — eventueel met scholing — in een andere passende functie binnen de organisatie kunt worden herplaatst.

Voldoet het dossier van je werkgever niet aan deze eisen? Dan is de kans groot dat een ontbindingsverzoek bij de kantonrechter strandt — en dat weet je werkgever ook.

Zo gebruik je dit in de onderhandeling

Vraag meer dan de transitievergoeding

Bij een dun dossier is een vergoeding van 1,5 tot 2 keer de wettelijke transitievergoeding geen uitzondering. De werkgever betaalt voor zekerheid en snelheid.

Eis een neutrale formulering

Geen woord over disfunctioneren in de VSO. Gebruik "verschil van inzicht over de wijze waarop de functie moet worden vervuld" — veilig voor je WW en je reputatie.

Teken niets tijdens het gesprek

Werkgevers presenteren een VSO graag als voldongen feit. Dat is het niet: je bent nooit verplicht te tekenen. Vraag om het voorstel op papier en laat het juridisch beoordelen.

Denk aan de bijzaken die geen bijzaken zijn

Positief getuigschrift, vrijstelling van werk met behoud van loon, uitbetaling vakantiedagen en bonus, vergoeding juridische kosten en een outplacementbudget.

Veelgestelde vragen over VSO en disfunctioneren

Wat moet een werkgever aantonen bij ontslag wegens disfunctioneren?
Voor ontbinding op de d-grond (disfunctioneren) moet de werkgever aantonen dat: (1) je concreet en tijdig op je functioneren bent aangesproken, (2) je een reëel verbetertraject hebt gekregen met voldoende tijd en begeleiding, (3) het disfunctioneren niet komt door ziekte of gebrek aan scholing, en (4) herplaatsing in een andere functie niet mogelijk is. Ontbreekt één van deze elementen, dan wijst de rechter het verzoek meestal af.
Ben ik verplicht een verbetertraject te accepteren?
Een redelijk verbetertraject moet je in beginsel accepteren en serieus doorlopen — weigeren kan tegen je werken. Maar het traject moet wel eerlijk zijn: haalbare doelen, voldoende tijd (vaak enkele maanden), concrete begeleiding en tussentijdse evaluaties. Een 'verbetertraject' dat is opgezet om te laten mislukken, herkent de rechter meestal ook.
Krijg ik WW als ik wegens disfunctioneren een VSO teken?
Ja. Disfunctioneren is geen dringende reden en geen verwijtbare werkloosheid, mits de VSO neutraal is geformuleerd: het initiatief ligt bij de werkgever en er wordt geen verwijt aan jou gemaakt. Let er wel op dat er geen erkenning van disfunctioneren in de overeenkomst staat.
Moet ik erkennen dat ik disfunctioneer in de VSO?
Nee, en doe dat ook niet. Een goede VSO vermeldt een neutrale reden, zoals een verschil van inzicht over de invulling van de functie. Een erkenning van disfunctioneren heb je niet nodig, kan je bij toekomstige werkgevers schaden en verzwakt je positie als er later toch discussie ontstaat.
Kan ik een hogere vergoeding krijgen bij een zwak dossier?
Vaak wel. Als de werkgever geen deugdelijk dossier en geen afgerond verbetertraject heeft, maakt hij bij de kantonrechter weinig kans. Hij koopt met de VSO dus zekerheid — en daar mag een prijs tegenover staan: een vergoeding boven de wettelijke transitievergoeding, een langere opzegtermijn, vrijstelling van werk of een budget voor outplacement.
Wat als het disfunctioneren eigenlijk komt door te weinig begeleiding?
Dan staat de werkgever extra zwak. De wet eist dat de werkgever je voldoende scholing en begeleiding heeft geboden en dat het disfunctioneren daar niet aan te wijten is. Onvoldoende inwerken, ontbrekende functioneringsgesprekken of een gewijzigde functie zonder ondersteuning zijn sterke argumenten in jouw voordeel.

Kreeg je een VSO wegens "onvoldoende functioneren"?

Check je positie met de gratis adviestool en bereken wat een redelijke vergoeding is in jouw situatie.